50 jaar zweefvliegen boven de kop van Noord-Holland

Van Baby tot energieke 50 plusser...

Het begint...

Op 2 december 1955 besloten enige Marineofficieren op het Marinevliegkamp “de Kooy” een zweefvliegclub op te richten. Uit verveling zoals later een der betrokkenen mij in vertrouwen mededeelde. Vermoedelijk was er een tekort aan vliegend materieel in die dagen. Maar deze naar vliegen hunkerende optimisten beseften toen nog niet dat om aan zweefvliegtuigen te komen men bij de civiele instantie Kon. Vereniging voor Luchtvaart moest zijn die de in haar bezit zijnde zweefvliegtuigen aan clubs verhuurde.

Een paar van de oprichters: De heer J.J. Jimmink (links staand) en de KLTZ Mr. M. Krauss (rechts staand)

Het eerste zweefvliegtuig van ZC Den Helder land op de Kooy, de Grunau Baby PH-166

De Röhnlerche PH–236 arriveert juni 1956. De eerste echte leskist.

Deze stelde dat niet alleen militairen maar ook burgers deel van de op te richten club zouden uitmaken. Alleen dan zou er één, of indien voorradig, twee toestellen kunnen worden gehuurd. Goede raad zou duur geweest zijn in zo’n geval, ware het niet dat enkelen zich herinnerden dat er van voor de oorlog een luchtvaartgek in de omgeving van de ‘stelling Den Helder’ nog moest loslopen. Deze luchtvaartgek had voor de oorlog zelf een eigen vliegtuig. Zijn onberispelijke verschijning (dankzij zijn trouwpak uit de mottenballen) en ook zijn vlotte babbel had de Minister het doen behagen Jaap Jimmink, foeragehandelaar uit Julianadorp, een unieke toestemming tot stalling van een vliegtuig op het MVK te verstrekken. Zo werd Jaap uit zijn strobalen kantoor opgetrommeld om als vlag de militaire lading te dekken. Hierbij sloegen de marinemensen een dubbelslag want Jaap Jimmink tankte met zijn vrachtauto bij de eveneens door het luchtvaartvirus besmette Jaap Waiboer die een tankstation exploiteerde bij Van Ewijcksluis.

Beide Japen werden meteen na de oprichting van de club lid waarvan Jaap Jimmink tevens zitting kreeg in het bestuur van de op te richten club. Hierdoor was het mogelijk snel een zweefvliegtuig aan te vragen. Toch moest er vol ongeduld worden gewacht tot mei ‘56 voordat het vliegtuig op De Kooy verscheen. Een éénzitter, de Grunau Baby PH-166. De werkelijke instructie kon pas beginnen in juni ’56 toen er een tweezitter de Rhönlerche PH-236 bij kwam. Het eerste jaar werd er alleen gebruik gemaakt van motorkisten om te starten.

Pas na een jaar kwam er een gebruikte lier om de lucht in te komen maar die ook vele uren aan reparatie vergde.










Jaap Waaiboer sr. en Mart Kauth bij de eerste lier van Zc Den Helder

Ja, zweefvliegen in die jaren was een zaak van veel geduld hebben. In drie weken één start maken was geen zeldzaamheid! Wel was je ’s avonds bek-af van toestellen naar de start slepen en de kabel uitrijden. Onze club, Zweefvliegclub Den Helder, is dus vanaf juni 1956 zo goed als algeheel operationeel.

Vijftig jaar later...

De locatie aan de Ulkeweg

ASK 21, het moderne lesvliegtuig

De nieuwe MEL lier

Röhnlerche nog steeds van de partij. Intussen in privébezit van een groepje leden.

Op “de Kooy” vliegen we al lang niet meer, onze nieuwe accommodatie in de Wieringermeerpolder aan de Ulkeweg is sinds 1998 tot volle wasdom gekomen. Een accommodatie waar we trots op zijn!

In drie weken minder dan 600 starts maken is een zeldzaamheid. De club bezit 3 tweezitters en 5 eenzitters. De leden bezitten verder 15 privé vliegtuigen die op het terrein van de club staan gestald. Toch vinden ook nu nog sommige leden dat ze te lang moeten wachten voor ze aan de beurt zijn om te vliegen…geduld is iets van de vorige eeuw… Vliegtuigen duwen doen we al lang niet meer, daar hebben we Fiat Panda’s voor. ’s Avonds zijn we bek-af van het intense vliegbedrijf.

De club heeft negentig actieve leden die maar een ding willen: vliegen. Marineofficieren vindt je na goed zoeken. We hebben we een goede band met het Koninklijk Instituut van de Marine. Een clubje  leerlingen (Adelborsten) van het Instituut vliegt bij ons, m.m.v. onze instructeurs in hun eigen vliegtuig, de ASK 21, callsign “ Kilo India Mike”.

Activiteiten; daar is geen gebrek aan, dit jaar gaan we tweemaal naar het buitenland op kamp om te vliegen, zowel met  de GPL houders als met de DBO-ers.

In Mei ontvangen we de Friese collega’s (proficiat, ook zij hebben Abraham gezien dit jaar) en rond Hemelvaart wordt de lucht boven de Noordkop verduisterd door historische zweefvliegtuigen. We hebben een nieuwe lier besteld bij MEL, met vier trommels. Deze lier voldoet aan de modernste eisen en brengt de zwaarste tweezitters moeiteloos in hun element. Slepen mogen we 10 dagen per jaar vanaf ons veld, dat stelt ons in de gelegenheid onze sleepaantekening in eigen huis te halen en te behouden.. Zijn we er nu, nee, we moeten ons aanpassen aan het veranderende tijdsbeeld, immers stilstand is achteruitgang, zo verhaalt de volkswijsheid.

Reden voor een feestje? Ja, we vieren op 24 juni op ons eigen veld het vijftig jarig jubileum, we hebben een feestelijk programma met vele genodigden en oud-leden, zij ontvangen een uitnodiging   met informatie. We beginnen ’s morgens het jubileum met de opening door para’s gevolgd door een programma met modelvliegtuigen. Daarna een kunstvliegprogramma met een zweefvliegtuig. Vervolgens worden de VIPS en oud-leden rondgevlogen.  

Natuurlijk is onze oude Röhnlerche PH–236 ook van de partij, menigeen heeft de kans het déjà vu gevoel te krijgen . ’s Avonds is er een barbecue voor de huidige leden met aanhang gevolgd door levende muziek in de hangaar…..Mocht het onverhoopt slecht weer zijn, we hebben tevens een slecht weer programma. Zie ook www.zweef.nl

Namens bestuur en leden, Voorzitter Zc Den Helder
Wim Jacobs


Naschrift: Graag wil ik Jaap Blokker bedanken voor de bijdrage aan het eerste deel van het artikel. In  de eerste alinea wordt dan ook met “mij” Jaap Blokker bedoeld. Dankzij het boek “Historie van het zweefvliegen in de kop van Noord - Holland” waarvan Jaap de auteur is, kunnen we veel oude informatie nog eens nalezen.












Jaap Blokker, erelid van Zweefvliegclub Den Helder.